هیات وزیران با تصویب آییننامه جدیدی، مسئولیت ایمنی و حفاظت فنی در کارگاهها را الزامی کرد. این آییننامه به پیشنهاد مشترک وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی و وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، در جلسه ۱۸ شهریور ۱۴۰۵ به تصویب رسید و در تاریخ ۳۱ شهریور همان سال توسط معاون اول رئیسجمهور ابلاغ شد. هدف اصلی این مقررات، کاهش حوادث ناشی از کار، حفظ نیروی انسانی و صیانت از منابع مادی کشور عنوان شده است.
به گزارش رهام خبر، بر اساس این آییننامه، کارگاهها موظف هستند فردی واجد شرایط را بهعنوان مسئول ایمنی معرفی کنند. مسئول ایمنی باید مخاطرات محیط کار را شناسایی، پایش و کنترل کند تا از وقوع حوادث جلوگیری شود. این مسئولیت مستقیماً زیر نظر کارفرما یا نماینده وی انجام خواهد شد و مسئولیت قانونی کارفرما در قبال اجرای مقررات مرتبط با ایمنی همچنان پابرجا خواهد بود.
آییننامه جدید شرایط احراز مسئول ایمنی را بر اساس تعداد کارکنان کارگاهها به سه سطح تقسیم کرده است. در سطح اول، که شامل کارگاههای با ۲۵ نفر کارگر و بیشتر میشود، مسئول ایمنی باید حداقل مدرک کارشناسی در رشتههای مرتبط با ایمنی صنعتی یا بهداشت حرفهای داشته باشد و دورههای آموزشی تخصصی مرتبط را گذرانده باشد. برای کارگاههای ۱۱ تا ۲۵ نفر، حداقل مدرک کاردانی فنی با یک سال سابقه کار مرتبط کافی است. همچنین برای کارگاههای کوچکتر با ۱۰ نفر کارگر یا کمتر، مدارک دیپلم فنی و سابقه کار تجربی تأییدشده مورد نیاز است.
هزینههای مربوط به آموزش مسئول ایمنی، از جمله دورههای عمومی و تخصصی و بازآموزی، بر عهده کارفرما خواهد بود. افرادی که پیش از تصویب این آییننامه در سمت مسئول ایمنی فعالیت داشتهاند، در صورت ارائه مستندات سابقه کار از شرط تحصیلات مرتبط معاف هستند. همچنین کسانی که قبلاً گواهینامه قبولی در دورههای عمومی ایمنی دریافت کردهاند، نیازی به گذراندن این دورهها نخواهند داشت.
یکی از نکات قابل توجه این آییننامه، الزام ثبت اطلاعات مسئول ایمنی و گزارش عملکرد وی در سامانه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی است. علاوه بر این، کارفرمایان باید در صورت قطع همکاری با مسئول ایمنی، بلافاصله فرد واجد شرایط دیگری را جایگزین کنند تا کارگاه بدون مسئول ایمنی باقی نماند.
این آییننامه چارچوب مشخصی برای وظایف مسئول ایمنی تعیین کرده است که شامل شناسایی خطرات، ارزیابی ریسک، ارائه پیشنهادهای اصلاحی، نظارت بر دستورالعملهای ایمنی، آموزش کارگران و همکاری با بازرسان کار میشود. همچنین مدارک مورد نیاز برای معرفی مسئول ایمنی شامل معرفینامه، فرم ثبتنام، مدارک تحصیلی، گواهی دورههای آموزشی و قرارداد کار است.
این مقررات گامی مهم در راستای ارتقای استانداردهای ایمنی در محیطهای کاری کشور محسوب میشود و انتظار میرود کارفرمایان در مدت زمان یکساله تعیینشده، اقدامات لازم برای تطبیق شرایط کارگاههای خود با مفاد آییننامه را انجام دهند.