صف طولانی دریافت وام ازدواج و فرزندآوری همچنان یکی از دغدغه‌های جدی زوج‌های جوان در کشور به شمار می‌رود. در حالی که بانک مرکزی از رشد چشمگیر پرداخت این تسهیلات در ماه‌های اخیر خبر داده و وعده کاهش قابل توجه صف انتظار تا پایان سال را داده است، آمارهای دیوان محاسبات و سازمان بازرسی کل کشور نشان‌دهنده چالش‌های جدی در عملکرد برخی بانک‌ها است.
به گزارش رهام خبر، بر اساس آخرین گزارش دیوان محاسبات، تا پایان شهریورماه سال جاری تعداد متقاضیان وام ازدواج و فرزندآوری که هنوز موفق به دریافت تسهیلات نشده‌اند، به رقم قابل توجهی نزدیک به ۸۰۰ هزار نفر رسیده است. از مجموع ۸۰۴ هزار و ۸۰۲ متقاضی وام ازدواج، تنها ۴۱۱ هزار و ۸۸۴ نفر موفق به دریافت تسهیلات شده‌اند و ۴۸ درصد از واجدان شرایط همچنان در صف انتظار قرار دارند. وضعیت وام فرزندآوری نیز شرایط مشابهی دارد؛ از مجموع ۶۸۷ هزار و ۳۰۷ متقاضی این وام، تنها ۲۸۱ هزار و ۳۴۶ نفر تسهیلات خود را دریافت کرده‌اند و ۵۹ درصد از متقاضیان همچنان در انتظار هستند.
در مقابل این آمار، معاون اداره عملیات اعتباری بانک مرکزی اعلام کرده است که روند پرداخت تسهیلات ازدواج و فرزندآوری در ماه‌های اخیر با رشد چشمگیری همراه بوده و در صورت ادامه این روند، سهمیه سال جاری تا پایان سال محقق خواهد شد. او همچنین تأکید کرده است که افزایش سقف تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج و فرزندآوری به تسریع پرداخت‌ها کمک کرده و ممکن است حتی میزان پرداخت از سهمیه ابلاغی فراتر رود. با این حال، تأثیر واقعی این افزایش پرداخت‌ها هنوز به‌طور دقیق مشخص نشده است، زیرا آمار تازه‌ای درباره تعداد افراد خارج‌شده از صف یا متوسط زمان انتظار در دست نیست.
از سوی دیگر، سازمان بازرسی کل کشور عملکرد تعدادی از بانک‌ها را مورد انتقاد قرار داده است. بر اساس این گزارش، برخی بانک‌ها از جمله سرمایه، رسالت، توسعه صادرات، ایران‌زمین، تجارت، توسعه تعاون، گردشگری و مسکن در تحقق سهمیه تعیین‌شده برای پرداخت وام ازدواج و فرزندآوری عقب مانده‌اند. این تأخیرها در برخی موارد به دلیل شروط سخت‌گیرانه‌ای مانند الزام به ارائه دو ضامن یا معرفی ضامن کارمند دولت بوده است که موجب اعتراض متقاضیان شده است.
بانک مرکزی نیز در واکنش به این چالش‌ها اعلام کرده است که در موارد طولانی شدن غیرمعمول روند پرداخت تسهیلات، مستقیم با بانک‌های مربوطه مکاتبه کرده و در برخی موارد برای متقاضیان شعبه جدید تعیین می‌کند. همچنین، امکان پرداخت غیرحضوری و استفاده از کارت رفاهی متصل به اوراق گام به‌عنوان گزینه‌ای جدید برای متقاضیان مطرح شده است تا روند دریافت تسهیلات تسهیل شود.
با وجود وعده‌های بانک مرکزی برای کاهش صف انتظار، هنوز مشخص نیست که این افزایش سرعت پرداخت‌ها تا چه حد می‌تواند تعداد افراد منتظر را کاهش دهد. انتشار آمار تفکیک‌شده و ماهانه از عملکرد بانک‌ها و متوسط زمان انتظار می‌تواند تصویر دقیق‌تری از روند پرداخت‌ها ارائه دهد و ارزیابی بهتری از تحقق وعده‌های اعلام‌شده ممکن سازد. تا آن زمان، زوج‌های جوان همچنان منتظر گشایش در روند دریافت تسهیلات ازدواج و فرزندآوری هستند.
