پژوهشی جدید نشان داده است که سطح بالای پیام‌رسان عصبی اورکسین در مایع مغزی‌نخاعی ممکن است با پیشرفت سریع‌تر بیماری آلزایمر مرتبط باشد. اورکسین که به عنوان تنظیم‌کننده چرخه خواب و بیداری شناخته می‌شود، مدتی است توجه دانشمندان را به خود جلب کرده است؛ چراکه خواب عمیق و فعالیت‌های الکتریکی مغز در این مرحله، نقش مهمی در پاک‌سازی پروتئین‌های مضر مرتبط با آلزایمر ایفا می‌کنند.
به گزارش رهام خبر، این مطالعه با حضور ۶۰ شرکت‌کننده انجام شد که به‌تازگی ابتلای آنها به آلزایمر خفیف تا متوسط تشخیص داده شده بود. داوطلبان که همگی بالای ۶۰ سال بودند و هیچ داروی مؤثر بر فعالیت‌های مغزی مصرف نمی‌کردند، یک شب در آزمایشگاه تحت پایش دستگاه‌های ثبت خواب قرار گرفتند. صبح روز بعد، نمونه‌هایی از مایع مغزی‌نخاعی آنها جمع‌آوری شد تا سطح اورکسین بررسی شود. روند پیشرفت بیماری این افراد نیز طی سه سال آینده تحت نظر قرار گرفت.
نتایج این پژوهش نشان داد که سطح بالاتر اورکسین با سرعت بیشتر پیشرفت آلزایمر مرتبط است. با این حال، این ارتباط در افرادی که فعالیت‌های مغزی عمیق‌تری در طول خواب داشتند، ضعیف‌تر بود. دو نوع موج الکتریکی مغزی، یعنی دوک‌های خواب و نوسانات کند، در این مطالعه مورد بررسی قرار گرفتند. در مغز سالم، این امواج به تثبیت حافظه و پایداری شبکه‌های مغزی کمک می‌کنند، اما در بیماران مبتلا به آلزایمر اغلب دچار تغییرات و اختلال می‌شوند. همچنین مشخص شد که سطح اورکسین در مایع مغزی‌نخاعی زنان به‌طور معناداری بالاتر از مردان است.
با وجود یافته‌های قابل توجه، این پژوهش محدودیت‌هایی جدی دارد. از جمله اینکه تنها ۶۰ نفر در مطالعه شرکت کرده‌اند و گروه کنترل از افراد سالم وجود نداشته است. علاوه بر این، ارزیابی سه ساله بیماران براساس یک شب پایش خواب و یک‌بار نمونه‌گیری از مایع مغزی‌نخاعی صورت گرفته است؛ در حالی که کیفیت خواب ممکن است در شب‌های مختلف کاملاً متفاوت باشد.
با این حال، این نتایج می‌تواند نقطه شروعی برای تحقیقات آینده باشد. پژوهشگران بر این باورند که انجام مطالعات جامع‌تر با تعداد شرکت‌کنندگان بیشتر، گروه‌های کنترل سالم و بررسی دقیق کیفیت خواب در شرایط مختلف، برای درک بهتر نقش اورکسین در پیشرفت آلزایمر ضروری است.
