بررسی سه سناریو برای دلار، طلا و نقره تا پایان ۱۴۰۵
سمیه شوریابی؛ بازار: رسول حیدری، مدرس و تحلیلگر بازارهای مالی، با ارائه مدلی جهت برآورد ارزش ذاتی دلار بر پایه اختلاف تورم ایران و آمریکا، معتقد است ادامه رشد نقدینگی و تداوم انتظارات تورمی میتواند بازار ارز و طلا را در مسیر صعودی نگه دارد، او در عین حال تأکید میکند که ارقام مطرحشده در قالب سه سناریوی خوشبینانه، واقعبینانه و بدبینانه ارائه شدهاند و نباید بهعنوان پیشبینی قطعی تلقی شوند.
این کارشناس بازارهای مالی در تشریح مدل تحلیلی خود اظهار داشت: برای محاسبه نرخ ذاتی دلار، مبنا را سال ۱۳۵۷ قرار دادیم؛ زمانی که نرخ دلار حدود ۷ تومان بود، اما جهت سهولت محاسبات، عدد ۱۰ تومان را مبنا قرار دادیم. سپس در هر سال اختلاف نرخ تورم ایران و ایالات متحده را محاسبه کردیم تا ارزش ذاتی دلار به دست آید.
وی افزود: بر اساس این مدل، نرخ ذاتی دلار در ابتدای سال ۱۴۰۵ حدود ۱۴۶ هزار تومان برآورد میشود، این عدد از نرخ تقریبی ۱۳۶ هزار تومانی حاصل از اختلاف تورم به دست آمده و با در نظر گرفتن حاشیه خطای محاسباتی، به ۱۴۶ هزار تومان رسیده است.
این مدرس بازارهای مالی، مهمترین عامل تداوم تورم در اقتصاد ایران را رشد نقدینگی دانست و گفت: تورم بیش از هر چیز یک پدیده پولی است، خلق نقدینگی بهویژه از طریق سیاستهای مالی دولت، مهمترین موتور افزایش سطح عمومی قیمتهاست. در کنار آن، انتظارات تورمی نیز نقش تعیینکنندهای در رفتار مصرفکنندگان و سرمایهگذاران ایفا میکند.
حیدری با اشاره به دیدگاههای میلتون فریدمن و رابرت لوکاس تصریح کرد: نظریههای اقتصاد پولی نیز بر نقش محوری رشد نقدینگی و انتظارات تورمی در شکلگیری تورم تأکید دارند و به نظر میرسد این دو عامل همچنان در اقتصاد ایران فعال هستند.
وی با فرض تداوم میانگین تورم ماهانه حدود ۶ درصد در سال ۱۴۰۵، اظهار داشت: دادههای منتشرشده از ماههای ابتدایی سال نیز با این فرض فاصله زیادی ندارد و در صورت ادامه این روند، فشار تورمی همچنان پابرجا خواهد ماند.
این تحلیلگر بازارهای مالی درباره بازار طلا نیز گفت: قیمت طلای ۱۸ عیار در ایران عمدتاً از دو متغیر نرخ دلار و قیمت جهانی اونس طلا تأثیر میپذیرد، اما اثر نرخ ارز به دلیل شتاب بیشتر رشد نقدینگی و نوسانات داخلی، پررنگتر از اونس جهانی است.
حیدری در ادامه، فرض اصلی تحلیل خود را رسیدن قیمت اونس طلا به حدود ۵ هزار دلار و اونس نقره به ۸۵ دلار تا پایان سال ۲۰۲۶ عنوان کرد و افزود: این فرض بر مبنای برآورد برخی مؤسسات مالی بینالمللی و همچنین تداوم ریسکهای ژئوپلیتیکی و آثار آن بر بازار انرژی و تورم جهانی تدوین شده است.
وی سپس سه سناریو برای بازارهای ارز و فلزات گرانبها تا پایان سال ۱۴۰۵ ترسیم کرد؛
در سناریوی خوشبینانه، با فرض کاهش نرخ تورم سالانه به ۵۰ درصد، نرخ دلار میتواند به حدود ۲۲۰ هزار تومان برسد. در این شرایط و با فرض اونس ۵ هزار دلاری، قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار حدود ۲۶ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و هر کیلوگرم شمش نقره حدود ۶۶۰ میلیون تومان برآورد میشود.
در سناریوی واقعبینانه، با فرض تورم سالانه حدود ۷۵ درصد، نرخ دلار به حدود ۲۵۵ هزار تومان خواهد رسید. در این سناریو، قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار نزدیک به ۳۱ میلیون تومان و هر کیلوگرم شمش نقره حدود ۷۷۰ میلیون تومان تخمین زده میشود.
اما در سناریوی بدبینانه، چنانچه تورم سالانه به ۱۰۰ درصد برسد، نرخ دلار میتواند تا محدوده ۳۰۰ هزار تومان افزایش یابد. بر این اساس، قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار به حدود ۳۶ میلیون تومان و هر کیلوگرم شمش نقره به حدود ۹۰۰ میلیون تومان خواهد رسید.
حیدری در پایان تأکید کرد: این اعداد صرفاً خروجی یک مدل تحلیلی مبتنی بر مفروضات مشخص هستند و تحقق هر یک از سناریوها به متغیرهایی مانند سیاستهای پولی و مالی، روند رشد نقدینگی، تحولات سیاسی و شرایط اقتصاد جهانی وابسته خواهد بود.
