مقاومت سکه در بازار ایران مقابل افت اونس جهانی؛ دلایل و عوامل مؤثر
در حالی که قیمت جهانی طلا با عقبنشینی مواجه شده، بازار سکه در ایران به کاهشهای شدید تن نداده و تنها اندکی از قلههای قیمتی خود فاصله گرفته است. این روند نشان میدهد که بازار داخلی ایران همچنان تحت تأثیر متغیرهای خاص خود باقی مانده و رفتار متفاوتی نسبت به بازارهای جهانی از خود نشان میدهد.
به گزارش رهام خبر، طی روزهای اخیر، اونس جهانی طلا پس از ثبت رکوردهای تاریخی وارد فاز اصلاح شده است. نگرانیهای تورمی ناشی از افزایش قیمت انرژی و سیاستهای انقباضی پولی در آمریکا، از جمله عواملی هستند که موجب تقویت دلار و افزایش هزینه نگهداری طلا شدهاند. این تغییرات، زمینهساز کاهش قیمت جهانی طلا شده است. با این حال، بازار ایران واکنش متفاوتی نشان داده و کاهش قیمتها در آن به صورت کنترلشده و نه ریزش شدید، مشاهده میشود.
در بازار تهران، سکه امامی که در میانه شهریور به رکورد تاریخی حدود ۲۴۰ میلیون و ۶۰۰ هزار تومان رسیده بود، در معاملات اخیر به محدوده ۲۳۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان کاهش یافت. همچنین طلای ۱۸ عیار که پیشتر به قیمت ۲۴ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان رسیده بود، به ۲۳ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان برگشت. این آمارها نشان میدهد که بازار داخلی همچنان بخش عمدهای از رشد قیمتی گذشته را حفظ کرده است.
اختلاف سازوکار قیمتگذاری داخلی و خارجی یکی از دلایل اصلی این رفتار متفاوت است. در حالی که قیمت جهانی طلا بیشتر تحت تأثیر نرخ بهره و ارزش دلار قرار دارد، بازار ایران علاوه بر این عوامل، به نرخ ارز داخلی و انتظارات تورمی نیز وابسته است. حتی در شرایطی که نرخ ارز جهش جدیدی ندارد، سطح بالای قیمت دلار و فضای انتظاری اقتصادی میتواند مانع کاهش شدید قیمتها شود.
علاوه بر این، فاصله میان قیمت معاملاتی سکه و ارزش ذاتی آن نیز نقش مهمی در رفتار بازار دارد. این فاصله در دورههای التهاب اقتصادی معمولاً به صورت تدریجی و مرحلهای تخلیه میشود، نه به صورت ناگهانی. به همین دلیل، کاهش قیمتها اغلب به شکل رفت و برگشتهای کوتاهمدت رخ میدهد.
عامل دیگر، نااطمینانیهای اقتصادی و سیاسی است که موجب شکلگیری تقاضای احتیاطی در بازار میشود. این نوع تقاضا از سقوط شدید قیمتها جلوگیری کرده و به عنوان یک ترمز عمل میکند. همچنین چسبندگی قیمتی در بازار خرد، بهویژه در ویترینها و معاملات روزمره، معمولاً سرعت کاهش قیمتها را نسبت به افزایش آنها کاهش میدهد.
در مجموع، شرایط فعلی بازار طلا و سکه در ایران را میتوان مرحلهای از تعدیل پس از جهشهای قیمتی دانست. این مرحله تحت تأثیر متغیرهای جهانی، مانند سیاست پولی آمریکا، و عوامل داخلی همچون نرخ ارز و انتظارات تورمی قرار دارد. به نظر میرسد تا زمانی که این عوامل شفافتر نشوند، بازار همچنان درگیر نوسانات و واکنشهای محتاطانه باشد.