۱۴ روز نفسگیر نفت و انرژی در بازارهای جهانی
رهام خبر، بازارهای جهانی انرژی پس از تجاوز نظامی نهم اسفند (۲۸ فوریه ۲۰۲۶) آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، شاهد یکی از پرنوسانترین و بیسابقهترین دورههای تاریخی خود از سال ۲۰۲۲ بودهاند.
قیمت هر بشکه نفت خام برنت دریای شمال که ساعاتی پیش از این تجاوز در حوالی ۷۱ دلار معامله میشد، در اوج نگرانیها از تداوم بحران در خلیج فارس، بارها و بارها اعداد بینظیری را در ۱۴ روز گذشته ثبت کرد که از جمله آنها میتوان به ۱۲۰ دلار در ۱۸ اسفند اشاره کرد. قیمت نفت خام برنت در آخرین معاملات روز جمعه (۲۲ اسفند) با ۱۰۳ دلار بسته شد.
از جمله مهمترین عوامل بروز این تغییرات میتوان به انسداد تنگه هرمز از سوی ایران و جلوگیری از تردد کشتیها و نفتکشهای متخلف اشاره کرد. تنگه هرمز روزانه محل عبور حدود یکپنجم از نفت و یکچهارم از الانجی جهان است.
جنگ روانی و تلاش برای مهار قیمتها
دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، به همراه وزیر انرژی خود پس از افزایش قیمت نفت تلاش داشتند با ارائه اخبار جعلی در مورد جنگ با ایران، از نگرانی بازار بکاهند و قیمت نفت را کاهش دهند. این تلاشها اما نه تنها موفقیتآمیز نبود، که به جنجالی تازه در بازارهای مالی انجامید.
کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا در پستی در شبکه اجتماعی اکس ادعا کرد: «نیروی دریایی آمریکا با موفقیت یک نفتکش را از طریق تنگه هرمز اسکورت کرده است تا اطمینان حاصل شود نفت همچنان جریان دارد.» این پست دقایقی بعد حذف شد، اما در همان مدت کوتاه، قیمت نفت به شدت کاهش یافت و تا ۸۳ دلار افت کرد. دفتر سخنگوی کاخ سفید پذیرفت که ادعای رایت نادرست بوده است.
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس اما در در واکنش به بلوف آمریکاییها در شبکه اجتماعی اکس با کنایه نوشت: «یک تانکر در تنگه هرمز با اسکورت نیروی دریایی آمریکا عبور کرد؟ شاید در پلیاستیشن!» عباس عراقچی، وزیر امور خارجه، نیز در واکنش به این ادعا نوشت: «مقامات آمریکایی اخبار جعلی منتشر میکنند تا بازارها را دستکاری کنند. این کار آنها را از سونامی تورمی که بر آمریکاییها تحمیل کردهاند محافظت نخواهد کرد.»
با مشخص شدن نادرست بودن این اخبار، قیمتها دوباره افزایشی شد و نفت برنت به کانال ۱۰۰ دلاری بازگشت.
واکنش نهادهای بینالمللی و چشمانداز بازار
شرایط بازار نفت از نهم اسفند تا کنون با واکنش نهادهای معتبر بینالمللی همراه شد، آژانس بینالمللی انرژی (IEA) این بحران را بزرگترین اختلال در عرضه نفت در تاریخ بازار انرژی جهان توصیف کرده است. این نهاد روز چهارشنبه ( ۲۰ اسفند) از آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی کشورهای عضو خبر داد. فاتح بیرول، مدیر اجرایی آژانس بینالمللی انرژی معتقد است: چالشهای پیشروی بازار نفت از نظر مقیاس بیسابقه هستند.
با این حال، تحلیلگران معتقدند این اقدام صرفاً یک راهحل کوتاهمدت است و نمیتواند نگرانیهای بنیادین بازار را برطرف کند. شرکت اینوسایس کپیتال اعلام کرده که در صورت تداوم اختلال در تنگه هرمز، بازار نفت هنوز به قله خود نرسیده است
بلومبرگ نیز گزارش داده که حداقل ۱۰ میلیون بشکه از تولید نفت کشورهای حوزه خلیج فارس (معادل ۱۰ درصد تقاضای جهانی) به دلیل حملات و ناامنی متوقف شده است، از سوی دیگر، چین بلافاصله صادرات فرآوردههای نفتی خود را ممنوع کرد تا از کمبود داخلی جلوگیری کند
گلدمنساکس پیشبینی خود را برای قیمت نفت در ماه مارس به بالای ۱۰۰ دلار افزایش داده و هشدار داده است که در سناریوی پرخطر (تداوم یکماهه انسداد هرمز)، قیمتها میتواند به ۱۱۰ دلار نیز برسد.
آینده بازار نفت اکنون به تحولات میدانی در تنگه هرمز گره خورده است و بازارهای جهانی انرژی در انتظار موج بعدی شوکها، نفسگیری خواهند کرد. وضعی که نتیجه سیاست خصمانه آمریکا و رژیم صهیونیستی در جهان است.